บทบาทของครูในการปลุกพลังความคิดสร้างสรรค์

ลบ แก้ไข
บทบาทของครูในการปลุกพลังความคิดสร้างสรรค์

บทบาทของครูในการปลุกพลัง


ความคิดสร้างสรรค์ บทบาทของครู เป็นสิ่งที่มีความสำคัญมาก ความเจริญรุ่งเรือง และสิ่งแปลกใหม่ที่เกิดขึ้นในโลกใบนี้ ล้วนเกิดจากความคิดที่แตกต่างจากผู้คนทั่วไป เกิดจากฝันและจินตนาการของผู้กล้าที่ไม่กลัวความต่าง ด้วยความสำคัญดังกล่าวความคิดสร้างสรรค์จึงถูกบรรจุไว้ในหลักสูตรตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบัน และถูกบรรจุในหลักสูตรของทุกระดับ

ครูเป็นบุคคลสำคัญ (คนหนึ่ง) ที่จะทำให้ความคิดสร้างสรรค์ของเด็กๆ พัฒนาขึ้น โดยการกระตุ้นให้เด็กๆ มีจินตนาการ มีฝัน (ที่ดูเหมือนว่าจะเป็นไปไม่ได้ในเดี๋ยวนั้น) มีความคิดใหม่ๆ แปลกๆ แหวกแนวไม่เหมือนใคร อีกทั้งมีความคิดที่มีมิติ มีความคิดที่มีลักษณะหลากหลายมุมมองและมีความละเอียดในแง่มุมที่คิดนั้น

การที่จะทำให้ความคิดในลักษณะดังกล่าวเกิดขึ้นนั้น ครูจะต้องตระหนักในบทบาทการเป็นผู้ช่วย (ขอย้ำว่าเป็นเพียงแค่ผู้ช่วยเท่านั้นจริงๆ ห้ามเป็นผู้ลงมือลงแรง ลงหัวคิดเสียเอง) แต่ครูจะต้องเป็นผู้ช่วยฝีมือดี ที่ต้องมี 2 รู้ คือ รู้เขา และ รู้เรา (รบทุกครั้ง ชนะทุกครั้ง)

1. รู้เขา
บทบาทของครู ต้องรู้เขาใน 2 ลักษณะ คือ

รู้จักความคิดสร้างสรรค์ ซึ่งเป็นเป้าหมายหลักที่จะพัฒนาให้เกิดขึ้น โดยครูจะต้องรู้จักความคิดสร้างสรรค์อย่างสนิทสนมคุ้นเคยและลึกซึ้งมากพอ ทั้งรู้ว่าความคิดสร้างสรรค์คืออะไร เกิดได้อย่างไร รู้ว่าเกิดหรือไม่ เกิดในปริมาณมากน้อยเพียงไรและทำอย่างไรจึงจะเกิดขึ้น

รู้จักเด็ก โดยเฉพาะรู้จักจริต ความชอบ บุคลิกความถนัด ตลอดจนรู้ระดับความคิดสร้างสรรค์ที่มีอยู่

การที่ครูรู้จักจริต ความชอบ บุคลิก ความถนัดของเด็ก ก็จะทำให้สามารถเลือกสรรกิจกรรมที่เหมาะกับจริตของเด็ก เนื่องด้วยความคิดสร้างสรรค์สร้างได้ ผ่านกิจกรรมต่างๆ มากมาย (มิใช่เพียงการวาดภาพเท่านั้น) เด็กคนใดที่มีจริต ความชอบแบบใดก็เลือกสรรกิจกรรมให้เหมาะสม

สำหรับการรู้ระดับความคิดสร้างสรรค์ที่มีอยู่ของเด็กก็จะทำให้สามารถเลือกสรรกิจกรรมที่มีระดับความยากง่ายเหมาะกับเขา ในการที่ครูจะรู้ระดับความคิดสร้างสรรค์ที่มีอยู่ของเด็กอาจจะทำได้หลายลักษณะ ทั้งการตรวจสอบอย่างเป็นทางการผ่านแบบทดสอบก็ได้ หรืออาจจะใช้การสังเกตพฤติกรรม และผลการคิด ที่อาจจะสะท้อนผ่านผลงานหรือคำพูด โดยอาจจะพิจารณาตามองค์ประกอบของความคิดสร้างสรรค์ ดังนี้

ตรวจสอบความคิดคล่อง โดยสังเกตความรวดเร็วในการคิดสิ่งใดสิ่งหนึ่ง เช่น บอกประโยชน์ของปากกามาให้มากที่สุดในเวลา 5 นาที

ตรวจสอบความคิดริเริ่ม โดยตรวจสอบความแตกต่าง ความแปลกของความคิดที่อาจจะเทียบเคียงกับกลุ่มเพื่อนวัยเดียวกัน กลุ่มเดียวกัน หรือเทียบเคียงกับความคิดเดิมที่เคยคิด

ตรวจสอบความคิดหลากหลาย (ยืดหยุ่น) โดยสังเกตจำนวนแง่มุมในการคิด ผู้เรียนที่มีความคิดหลากหลายจะคิดเรื่องต่างๆ ในหลายแง่ มีมุมมองมากมาย

ตรวจสอบความคิดละเอียดลออ โดยพิจารณารายละเอียดของสิ่งที่คิด รายละเอียดของผลงานที่ปรากฏ

การตรวจสอบความคิดสร้างสรรค์โดยใช้กรอบดังกล่าว จะทำให้ครูรู้ข้อมูลของเด็กๆ ที่จะต้องช่วยเหลือว่ามีความคิด