วิธีประกอบกล้องดูดาว

สำหรับท่านที่ต้องการจะศึกษาถึงวิธีการตั้งกล้องดูดาว หรือ วิธีใช้กล้องดูดาว ท่านสามารถข้ามเรื่องของการประกอบกล้องดูดาวไปได้เลยนะครับแล้วไปดูในหัวข้อ วิธีประกอบกล้องดูดาว หรือ วิธีใช้กล้องดูดาว ได้เลยนะครับ

เมื่อเราแกะกล่องกล้องดูดาว Konus Motormax 90 จะมีลักษณะดังนี้

โดยชิ้นส่วนที่ต้องทำการสำรวจดังต่อไปนี้
- กล้องดูดาว (telescope)
- เลนส์ใกล้ตา (eyepiece)
- กล้องเล็ง (finder scope)
- ฟิลเตอร์ดวงจันทร์ (moon filter) มีสีเขียว
- ไดอากอนอล (diagonal) 45 องศา
- เม้าท์ (equatorial mount)
- ขา 3 ชิ้น (tripods)
- หัวต่อเม้าท์ และ ขาทั้ง 3
- แกนตุ้มน้ำหนัก (steel rod)
- ตุ้มน้ำหนัก (weight)
- แกนหมุนสำหรับเปลี่ยนทิศ (control cable)
- ถาดรองอุปกรณ์ (tray)
- มอเตอร์ตามดาว และ ถ่านขนาด 9 โวล์ท
- นอต ต่าง ๆ

ขั้นตอนการประกอบกล้องดูดาว

การประกอบเริ่มต้นจากการประกอบขาก่อน โดยการนำนอตหางปลาตัวยาวสุดมาเตรียมไว้สำหรับการประกอบขา

ส่วนด้านปลายขาให้นำนอตหางปลาตัวใหญ่มาไข เพื่อยึดขาไม่ให้ยืดหดระหว่างการประกอบ

ทำการประกอบขาเข้ากับหัวต่อดังรูป โดยให้เหล็กรองถาดไว้ด้านใน และ ลักษณะของนอตหางปลาเป็นดังรูป (หัวไว้ด้านซ้าย หางไว้ด้านขวา)

ใช้เหล็กสามเหลี่ยมยึดหัวนอตหางปลาไว้ แล้วใช้มือบิดหางปลาดังรูป ในการณีที่มีไขควง ท่านก็สามารถใช้ไขควงแทนเหล็ก 3 เหลี่ยมนี้ได้

ประกอบถาดรองโดยให้ถาดมีลักษณะคว่ำ และ ใช้นอตตัวเล็กคว่ำลง ซึ่งสามารถใช้เหล็กสามเหลี่ยมในการยึดนอตตัวนี้ได้เช่นเดียวกัน

เราจะได้ขาซึ่งพร้อมสำหรับการรับเม้าท์ (equatorial mount) ต่อไป

ขั้นตอนต่อไปคือการประกอบ เม้าท์ ซึ่งหน้าตาอุปกรณ์เป็นดังรูป

นำเม้าท์ไปวางบนขาแล้วทำการไขนอตตัวใหญ่ซึ่งมีแหวนสีเงินไว้ด้านล่างเพื่อยึดเม้าท์กับขาไว้ด้วยกัน ด้านที่หันเม้าท์จะต้องเป็นด้านเดียวกับขาดังรูป เพื่อให้ขาในด้านนั้นรับน้ำหนักของลูกตุ้ม

ทำการไขนอตสีเงินตัวยาวสุดเข้ากับเม้าท์เพื่อใช้สำหรับการปรับมุมเงยของขาตั้งกล้องดูดาว

ทำการปรับมุมเงยของขาตั้งกล้องไว้ที่ 15 องศา ดังรูป
หลักการทำงานของขาตั้งกล้องดูดาว แบบ Equatorial นั้นคือ การทาบแกนของขาตั้งกล้องดูดาว ให้ตรงกับแกนของโลก ซึ่งประเทศไทยนั้นอยู่ที่ Latitude 13 องศา เหนือ โดยเราก็สามารถปรับไว้คร่าว ๆ ที่ประมาณ 15 องศา และเมื่อเรานำขาตั้งกล้องดูดาวนี้ชี้ไปทางทิศเหนือ จะทำให้ขาตั้งกล้องดูดาวนี้หมุนเพียงแค่แกนเดียวก็จะสามารถตามดาวทั่วทั้งท้องฟ้าได้อย่างง่ายดาย

จากนั้นให้ประกอบแกนหมุนสำหรับเปลี่ยนทิศดังรูป

ทำการประกอบ แกนเหล็กสำหรับรองรับลูกตุ้ม แล้วใส่ลูกตุ้มตามลำดับ
ลูกตุ้มมีไว้เพื่อถ่วงน้ำหนักของตัวกล้องดูดาว ไม่ให้เสียสมดุลย์ และหนักต่อการทำงานของมอเตอร์ตามดาว
สาเหตุที่ต้องติดตั้งลูกตุ้มก่อนติดตั้งกล้องดูดาว เพื่อป้องกันไม่ให้กล้องดูดาวเกิดการพลิก อันเนื่องมาจากไม่มีน้ำหนักถ่วง ซึ่งอาจทำให้กล้องดูดาวหมุนลงมากระทบขา และทำให้กระจกหรือ corrector plate ของกล้องดูดาวแตกได้
ส่วนระยะที่ใช้ควรจะเป็นด้านล่างสุดไว้ก่อน เพื่อสร้าง moment ให้กับลูกตุ้มมากกว่ากล้องดูดาว และจะไม่ทำให้เกิดการพลิกขึ้น
สุดท้าย จะต้องใส่นอตที่ปลายของแกนเหล็กด้วย ป้องการความผิดพลาดเช่นลืมยึดลูกตุ้ม หรือยึดไม่แน่นทำให้ลูกตุ้มตกใส่เท้าท่าน ได้ !!!

ทำการติดตั้งกล้องดูดาว โดยใช้นอตยึดดังรูป

สุดท้ายกล้องดูดาวจะพร้อมใช้งาน ????
ยังครับ ยัง ต้องติดตั้งกล้องเล็งและเลนส์ใกล้ตาก่อน

ประกอบกล้องเล็งให้มีลักษณะดังรูปโดยใช้น๊อตยึดให้พอตึงมือ และกล้องเล็งไม่หลุดโดยง่าย

หลังจากที่เอาฝาครอบออกแล้วให้ทำการสวมเลนส์ใกล้ตา พร้อมกับขันนอตเพื่อยึดเลนส์ใกล้ตาไว้กับกล้องดูดาว โดยหมุนนอตให้แค่พอตึงมือ ไม่ควรหมุนน้อยไปจนยึดไม่อยู่ หรือหมุนแน่นจนเลนส์ใกล้ตาอาจเกิดการเสียหายได้ วิธีตรวจสอบนะครับว่าเลนส์ใกล้ตาได้ถูกยึดไว้อย่างเหมาะสมหรือไม่เพียงแค่ ใช้มือดึงเลนส์ใกล้ตาออกมาเบา ๆ เท่านั้น ถ้าดึงไม่ออกก็เป็นอันว่าใช้ได้แล้วครับ

ในบางกรณีที่เรามีเลนส์ใกล้ตา แล้วต้องการใส่ filter ดูดวงจันทร์เข้าไป เราสามารถใส่ฟิลเตอร์ได้ก่อนในขั้นตอนนี้นะครับ ให้นำฟิลเตอร์มาประกอบในด้านที่เป็นโลหะ ท่านจะเห็นว่าด้านนั้นจะมีเกลียวอยู่ข้างใน แล้วจึงค่อยหมุนฟิลเตอร์เข้าไป

เท่านี้เลนส์ใกล้ตาพร้อมฟิลเตอร์ก็จะพร้อมใช้งาน เหมือนเลนส์ใกล้ตาปกติแล้วครับ

คราวนี้มาถึงขั้นตอนการประกอบมอเตอร์ตามดาว ให้เริ่มจากการใส่ถ่าน 9 โวล์ท 2 ก้อนลงในมอเตอร์ตามดาวก่อน

ก่อนจะประกอบมอเตอร์ตามดาว จะต้องถอดนอตด้านข้างซ้ายของขาตั้งกล้องดูดาว (ด้านที่มีมุมบอกองศามุมเงยของขาตั้งกล้องดูดาว) ออกก่อน ซึ่งโดยปกติ นอตจะไม่ได้ถูกขันไว้แน่น สามารถใช้มือหมุนออกมาได้เลย

ใส่ฐานรองมอเตอร์ตามดาวซึ่งเป็นเหล็กสีดำรูปตัว L ดังรูป

ประกอบมอเตอร์ตามดาวโดยให้แกนหมุนของมอเตอร์ สวมเข้ากับชุดเฟืองบังคับแกนขึ้นตกของกล้องดูดาว (แกน rise ascension (RA)) พร้อมกับยึดนอตของมอเตอร์ตามดาวเข้ากับฐานรองดังรูป

อุปกรณ์ต่างต่างที่ใช้กับกล้องดูดาวก็จะพร้อมใช้งานแล้วแต่ยังต้องมีรายละเอียดในการตั้งกล้องเล็ง ในหัวข้อวิธีประกอบกล้องดูดาวต่อไปนะครับ

วิธีประกอบกล้องดูดาว

กล้องดูดาว มีส่วนประกอบ หลัก ๆ อยู่ 3 ส่วนด้วยกันนะครับ คือ
1. ตัวกล้องดูดาว
2. ขาตั้งกล้องดูดาว
3. ระบบตามดาวของกล้องดูดาว เช่น มอเตอร์ตามดาว