เมโทรนอม (Metronome) จังหวะสำคัญของนักดนตรี

ลบ แก้ไข

                บทเพลงที่ไพเราะเกิดจากท่วงทำนองที่มีความสัมพันธ์กันอย่างดีระหว่างความสูงต่ำ และความสั้นยาวของระดับเสียง เรียงร้อยบรรเลงเสียงอยู่บนจังหวะของดนตรีที่สม่ำเสมอ ตามความตั้งใจของผู้ประพันธ์เพลงที่กำหนดความเร็วของบทเพลงนั้นๆ ไว้  ดังนั้นเมื่อเวลาฝึกซ้อมบทเพลงต้องมีการกำหนดความเร็วของจังหวะโดยเครื่องมือที่เรียกว่า “เมโทรนอม” ตัวช่วยสำคัญที่ทำให้เราสามารถบรรเลงหรือร้องเพลงนั้นได้อย่างถูกต้องตามจังหวะที่สม่ำเสมอ
เมโทรนอม (Metronome) จัง  เมโทรนอม (Metronome) จังเมโทรนอม (Metronome) จัง
               
               จากประสบการณ์ในห้องเรียน Sight reading และ Dictation พบว่านักเรียนเกือบทั้งหมดมีปัญหาเรื่องของจังหวะ เมื่อเริ่มต้นเรียนการอ่านโน้ตเพื่อการปรบมือและการร้องเสียงโน้ต นักเรียนจะมีปัญหากับความสั้นยาวของตัวโน้ต เช่น โน้ตตัวดำ ตัวขาว จังหวะไม่ครบ โน้ตเขบ็ตหนึ่งชั้น สองชั้น ไม่เร็วก็ช้าเกินไป ช่วงไหนอ่านโน้ตออกร้องโน้ตคล่อง จังหวะก็จะเร็วกว่าปกติ และถ้าตรงไหนเกิดอาการงง ๆ เกิดความสงสัย จังหวะก็จะช้าเกิน ปัญหานี้รวมไปถึงการอ่านโน้ตเพื่อการปฏิบัติเครื่องดนตรีด้วย  ครูเอ๋ตั้งคำถามกับนักเรียนว่า “ตอนอ่านโน้ตคิดยังไงกับค่าของตัวโน้ต...” คำตอบเดียวกันแบบไม่ได้นัดหมายคือ “กะ กะ เอา” หรือ “ยังอ่านโน้ตไม่คล่อง....” และอีกคำถาม “เป็นนักดนตรีมีเมโทรนอมหรือยัง...” รู้สึกดีใจที่ทุกคนตอบว่ามี แต่ส่วนใหญ่บอกว่า “ถ้าเปิดเมโทรนอมไปพร้อมกับการซ้อมดนตรี จะงง และยิ่งเล่นผิดไปกันใหญ่ โดยเฉพาะเพลงที่มีจังหวะเร็ว เลยไม่ค่อยได้ใช้เมโทรนอม....” ปัญหาใหญ่ได้เกิดขึ้นแล้วค่ะ เพราะถ้านักเรียนยังไม่สามารถอ่านโน้ตได้อย่างถูกต้องตามสัดส่วนของตัวโน้ต อนาคตการบันทึกโน้ตก็ยังคงมืดมน และถ้าต้องบรรเลงดนตรีร่วมกับนักดนตรีอื่น ก็อาจทำให้ความพร้อมเพรียงของวงด้อยลงไป

                  เมื่อตอนเริ่มต้นเล่นดนตรีครั้งแรก ครูเอ๋เป็นนักดนตรีของวงโยธวาฑิตของโรงเรียน จำได้ว่า 3เดือนแรกไม่ได้จับเครื่องดนตรีกันเลย จากนักเรียนที่สมัครเข้าชมรมดนตรีกว่า 40คน เหลือไม่ถึง 10คน และครูเป็นคนหนึ่งที่อยู่รอดจนกระทั้งได้เลือกเครื่องดนตรีประจำตัว (ด้วยนิสัยไม่ยอมแพ้ และต้องพิชิตเป้าหมายให้ได้....) จากประสบการณ์ฝึกเดินแถวกว่า 3เดือน เสียงของกลองใหญ่ที่ตีให้จังหวะซึมซับอย่างไม่รู้ตัว เมื่อเวลาฝึกปฏิบัติเครื่องดนตรีทำให้ครูเอ๋ฝึกอ่านโน้ตและสามารถเคาะเท้าให้จังหวะด้วยตัวเองได้ และเมื่อบรรเลงรวมวง ครูผู้ควบคุมวงจะให้จังหวะเพื่อให้เกิดความพร้อมเพรียงกัน ถึงแม้ในตอนนั้นครูจะไม่มีเมโทรนอม (เพราะเกือบ 30ปีที่แล้วเครื่องเมโทรนอมแพงมากในความรู้สึกของเด็กมัธยมต้น ไม่กล้าขอเงินพ่อแม่ หรือถ้ากล้าขอก็คงไม่ได้อยู่ดี ราคาคงเทียบได้กับทองสัก 2สลึง) แต่โชคดีที่ได้สั่งสมการบรรเลงดนตรีด้วยจังหวะที่มีความสม่ำเสมอจากการเล่นดนตรีในวงโยธวาฑิต ส่งผลให้เมื่อต้องฝึกเครื่องดนตรีอื่นๆ เช่น เปียโน กีตาร์คลาสสิก กีตาร์เบส เป็นต้น จึงไม่ค่อยมีความกังวลกับเสียงของเครื่องเมโทรนอม
  
เมโทรนอม (Metronome) จัง   วงโยธวาฑิตของโรงเรียนสมัยมัธยมต้น...

                 ครูเอ๋พยายามเป็นอย่างมากในการอธิบายให้นักเรียนเข้าใจถึงความสำคัญของการฝึกซ้อมดนตรีกับเมโทรนอม ลองนึกดูนะคะถ้าวันหนึ่งเราได้มีโอกาสร้องเพลง หรือปฏิบัติเครื่องดนตรีเดี่ยวกับเปียโน และถ้านักเปียโนบรรเลงเพลงที่มีจังหวะช้าบ้างเร็วบ้าง ซึ่งเกิดจากจังหวะที่ไม่สม่ำเสมอ การแสดงดนตรีครั้งนี้จะมีผลออกมาอย่างไร ครูมีกรณีของนักเรียนมาเล่าให้ฟังค่ะ นักเรียนคนนี้มาเรียนร้องเพลง ปัญหาของเขาคือไม่สามารถร้องเพลงกับคาราโอเกะหรือวงดนตรีได้ แต่นักเรียนคนนี้เป็นนักกีตาร์โฟล์คซอง สามารถเล่นกีตาร์และร้องเพลงได้ จากการทดสอบก่อนเรียน ทำให้ครูพบว่านักเรียนมีปัญหาเรื่องจังหวะ เพราะนักเรียนไม่เคยซ้อมดนตรีกับเมโทรนอม เวลาเล่นกีตาร์ในส่วนที่คล่องก็ไม่มีปัญหา แต่ถ้าตรงไหนไม่คล่องจังหวะก็จะช้าลงไป ปัญหานี้เกิดขึ้นกับนักดนตรีฝึกหัดหลายๆ คน ครูจึงมีข้อเสนอแนะในการฝึกปฏิบัติเครื่องดนตรี หรือร้องเพลงกับเมโทรนอม ดังนี้ค่ะ
 

  1. ฝึกเมโทรนอมด้วยการเล่นบันไดเสียงเมเจอร์ ไมเนอร์ และอาร์เปจโจในคีย์ต่างๆ ด้วยจังหวะที่ช้ามากๆ เช่น กำหนดค่าตัวโน้ต =60และเล่นโน้ตแต่ละตัวด้วยค่าโน้ต 2จังหวะ 1จังหวะ และ ½จังหวะตามลำดับ จากนั้นค่อยๆ ปรับจังหวะของเมโทรนอมให้เร็วขึ้น
  2. หาแบบฝึกหัดบทเพลงที่มีทำนองง่ายๆ มาฝึกหัดไปพร้อมกับเมโทรนอม เริ่มต้นที่จังหวะช้าๆ แล้วค่อยๆ ปรับให้เร็วขึ้น ในส่วนนี้พยายามฝึกแบบ Sight readingจะได้ฝึกอ่านโน้ตให้คล่องขึ้นด้วยนะคะ
  3. สำหรับบทเพลงที่อยู่ในระดับยาก ซึ่งส่วนใหญ่เป็นบทเพลงที่มีจังหวะเร็ว ครูแนะนำว่าให้ฝึกเพลงนั้นๆ ด้วยเมโทรนอมจังหวะช้ากว่าที่กำหนดในบทเพลง เมื่อเกิดความคล่องจึงค่อยๆ เพิ่มจังหวะจนกระทั่งตรงกับจังหวะที่กำหนด

               ครูว่านักดนตรีสมัยนี้โชคดีนะคะ เมโทรนอมเป็นอุปกรณ์ที่หาได้ง่ายขึ้น ราคาไม่แพง และถ้าใครมีโทรศัพท์มือถือที่สามารถโหลดAppได้ ก็สะดวกเลยค่ะ ไม่สายเกินไปนะคะที่จะเริ่มฝึกดนตรีกับเมโทรนอม ครูเอ๋เป็นกำลังใจให้กับนักดนตรีทุกคนนะคะ  
 

 




โดย khruae ดูบทความของฉันทั้งหมดที่นี่
วันที่ 9 ส.ค. 55 21:25 น.
เนื้อหานี้เปิดอ่านแล้ว 9,824 ครั้ง


ความคิดเห็นทั้งหมด (เปิดดู 9,824 ครั้ง ตอบ 0 ครั้ง)

แสดงความคิดเห็นของท่านที่นี่


เรื่องที่เกี่ยวข้อง