ช่วงเวลากับประวัติศาสตร์

ลบ แก้ไข

    ในการเรียนรู้เกี่ยวกับประวัติศาสตร์  จะต้องมีความเข้าใจเกี่ยวกับช่วงเวลา  ซึ่งใช้กำหนดเพื่อระบุถึงเหตุการณ์ต่าง ๆ ที่เกิดขึ้น  เพื่อให้เกิดความเข้าใจตรงกัน  คำแสดงช่วงเวลาเหล่านี้สามารถพบเห็นได้ตามสื่อทั่วไป  เช่น

               

                                                         

     การนับทศวรรษ  ศตวรรษ  และสหัสวรรษ
          คำแสดงช่วงเวลาแต่ละช่วง  มีความหมายแตกต่างกัน  ดังนี้
          1.  ทศวรรษ  หมายถึง  ช่วงเวลาในรอบ 10 ปี  เริ่มนับตั้งแต่ปีที่ขึ้นต้นด้วย 0 เป็นปีแรกของทศวรรษ  จนถึงปีที่ลงท้ายด้วย 9  ซึ่งรวมระยะ 10 ปี
          2.  ศตวรรษ  หมายถึง  ช่วงเวลาในรอบ 100 ปี  เริ่มนับตั้งแต่ปีที่ขึ้นต้นด้วย 1  เป็นปีแรกของศตวรรษ  จนถึงปีที่ 100
               การใช้ศตวรรษ  นิยมใช้บอกช่วงเวลาทั้งทางพุทธศักราช (พ.ศ.)  และคริสต์ศักราช  (ค.ศ.)
          3.  สหัสวรรษ  หมายถึง  ช่วงเวลาในรอบ 1,000 ปี  เริ่มนับตั้งแต่ปีที่ขึ้นต้นด้วย 1 เป็นปีแรกของสหัสวรรษ  จนถึงปีที่ลงท้ายด้วยหลัก 1,000

     ตัวอย่างการใช้ทศวรรษและศตวรรษที่ปรากฎในสื่อต่าง ๆ
          เราสามารถพบเห็นการใช้  ทศวรรษและศตวรรษ  ในแบบพุทธศักราชและคริสต์ศักราชได้จากสื่อทั่วไป  เช่น  รายงานข่าว  หนังสือเรียน  หนังสือพิมพ์  สารคดี  บทความ  นวนิยาย  ป้ายโฆษณา

          ตัวอย่างการใช้ทศวรรษและศตวรรษแบบพุทธศักราช
          ใน ทศวรรษที่ 1910 พระยา กือนาทรงสร้างวัดบุปผารามในอุทยานป่าไม้พะยอม เมืองเชียงใหม่  เพื่อเป็นที่จำพรรษาของพระมหาสุมนเถระ  และโปรดให้สร้างเจดีย์บรรจุพระบรมสารีริกธาตุ  ซึ่งพระมหาสมุทรเถระอัญเชิญมาจากสุโขทัย  โดยประดิษฐานไว้ที่วัดพระธาตุดอยสุเทพและวัดบุปผาราม (วัดสวนดอก)

          สมเด็จกรมพระยาดำรงราชานุภาพได้ทรงค้นพบเมืองศรีเทพ  หรือเมืองอภัยสาลีแห่งนี้ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2484  ได้พบโบราณวัตถุเป็นจำนวนมาก  ซึ่งส่วนใหญ่เป็นเทวรูปในศาสนาพราหมณ์  เช่น  เทวรูปพระนารายณ์  พระกฤษณะ  และพระอาทิตย์  มีอายุระหว่าง พุทธศตวรรษที่ 12-13  รวมทั้งศิลาจารึกอีกหลายหลักและศิลปวัตถุสมัยทวารวดีด้วย  ซึ่งสามารถสรุปได้ว่าเมืองศรีเทพมีความสำคัญมาแต่โบราณกาล  และอาจเป็นเมืองที่ชาวอินเดียตั้งขึ้นมาแต่เดิม  เพราะตั้งอยู่บนเส้นทางผ่านจากลุ่มแม่น้ำเจ้าพระยาเข้าไปยังอาณาจักรฟูนัน และอาณาจักรขอม  และต่อมาพวกขอมได้เข้าครอบครองจนกระทั่งหมดอำนาจลง  เมืองศรีเทพจึงถูกทอดทิ้งไปราวปลาย พุทธศตวรรษที่ 18

          ตัวอย่างการใช้ทศวรรษและศตวรรษแบบคริสต์ศักราช
          นคร วัดเป็นปราสาทศิลาทรายที่มีขนาดใหญ่และสวยที่สุด  จนได้รับการยกย่องว่าเป็น 1 ใน 7 สิ่งมหัศจรรย์ของโลกยุคใหม่  สร้างขึ้นในสมัยพระเจ้าสุริยวรมันที่ 2  เมื่อตอนต้น  คริสต์ศตวรรษที่ 12  เป็นเทวสถานที่บูชาพระวิษณุในร่างของพระองค์ในขณะที่มีชีวิตอยู่  และเป็นสุสานที่ทรงรวมเป็นหนึ่งเดียวกับพระวิษณุเมื่อสิ้นพระชนม์

     ตัวอย่างการใช้คำบอกช่วงเวลาในประวัติศาสตร์ไทย
          ศตวรรษ  หมายถึง  รอบ 100 ปี  หรือ  เวลานานชั่ว 100 ปี
          -  พระบรมราชวงศ์จักรี  เป็นนามราชวงศ์ของพระมหากษัตริย์ไทยสมัยรัตนโกสินทร์  โดยมีพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราชเป็นพระปฐมกษัตริย์  เป็นราชวงศ์ที่มีพระมหากษัตริย์สืบราชสันตติวงศ์ติดต่อมาจนกระทั่งปัจจุบัน  เป็นเวลานานกว่า 2 ศตวรรษ
          พุทธศตวรรษ  หมายถึง  รอบ 100 ปี  นับตั้งแต่วันที่พระพุทธเจ้าปรินิพพาน
          -  ภายหลังที่ท่านเออิไซได้นำเอาเซนจากจีนเข้าไปเผยแผ่  เมื่อพุทธศตวรรษที่ 12  ได้ก่อให้เกิดการเปลี่ยนแปลงต่อวัฒนธรรมของชาวญี่ปุ่นทั้งทางด้านวัตถุ  และทางด้านจิตใจหลายประการ
          คริสต์ศตวรรษ  หมายถึง  รอบ 100 ปี  นับตั้งแต่วันสมภพของพระเยซู
          -  การก่อตั้งอาณาจักรไทย  ราวพุทธศตวรรษที่ 16-18  (คริสต์ศตวรรษที่ 11-13)  ตามหลักฐานการปรากฏตัวของกลุ่มชนที่พูดภาษาไทย  ปรากฏอยู่ในจารึกของเขมรและมอญ
          ทศวรรษ  หมายถึง  รอบ 100 ปี
          -  พอถึง พ.ศ. 2448  ก็ทรงยกเลิกระบบไพร่  โดยเปลี่ยนเป็นการเกณฑ์ทหาร  ในปีดังกล่าวก็ทรงยกเลิกระบบทาศให้ทาสทุกคนเป็นไท  ความห่วงใยต่อพสกสิกร  ยังเห็นได้จากการเสด็จประพาสต้นในช่วงปลายทศวรรษ 2440  ที่เพชรราชบุรี  ราชบุรี  สมุทรสาคร  ซึ่งทำให้พระองค์ทอดพระเนตรสภาพที่แท้จริงของบ้านเมืองและราษฎร

     ลำดับเหตุการณ์สำคัญในภูมิภาค
          การ ศึกษาเกี่ยวกับเหตุการณ์สำคัญในภูมิภาคต่าง ๆ ทำให้เข้าใจถึงความสัมพันธ์ของเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นในอดีต  ปัจจุบัน  และอนาคต  ของภูมิภาคนั้น ๆ ได้ชัดเจนยิ่งขึ้น

     ตัวอย่างลำดับเหตุการณ์สำคัญในภาคกลาง
          ภาค กลางเป็นภูมิภาคที่มีความอุดมสมบูรณ์มากที่สุดของผืนแผ่นดินไทย  ทำให้ภาคกลางมีประชากรอาศัยอยู่อย่างหนาแน่นตั้งแต่อดีต  โดยเฉพาะบริเวณที่ราบลุ่มแม่น้ำเจ้าพระยา
          ชุมชนโบราณรุ่นแรก ๆ ที่ค้นพบในภาคกลาง  เช่น  แหล่งโบราณคดีบ้านท่าแค  อำเภอเมือง  จังหวัดลพบุรี  แหล่งโบราณคดีพุน้อย  อำเภอบ้านหมี่  จังหวัดลพบุรี
          ใน ตอนปลายของสมัยก่อนประวัติศาสตร์  ได้มีการค้นพบชุมชนที่มีความเจริญตั้งอยู่เป็นจำนวนมาก  เช่น  แหล่งโบราณคดีบ้านหนองใหญ่  อำเภอตากฟ้า  จังหวัดนครสวรรค์
          ชุมชน เหล่านี้  มีพัฒนาการและขยายตัวเป็นชุมชนที่มีขนาดใหญ่และซับซ้อนขึ้น  มีการแลกเปลี่ยนทางวัฒนธรรมกับชุมชนอื่น ๆ เป็นที่รู้จักกันในนาม  วัฒนธรรมทวารวดี
          ต่อมาชุมชนทวารวดีในภาคกลางได้ขยายตัวเจริญ ขึ้นเป็นเมืองขนาดใหญ่  และกลายเป็นศูนย์กลางความเจริญทางการเมือง  การปกครอง  เศรษฐกิจ  และสังคมในเวลาต่อมา
          ตั้งแต่พุทธศตวรรษ ที่ 17  เป็นต้นมา  ชุมชนหลายแหล่งในภาคกลางได้พัฒนาขึ้นเป็นชุมชนขนาดใหญ่  เป็นศูนย์กลางทางการเมือง  การปกครอง  เศรษฐกิจ  และสังคม  ชุมชนเหล่านี้หลายแห่งได้พัฒนาเป็นเมืองใหญ่สืบต่อมา
          ปัจจุบัน  ภาคกลางแบ่งเป็น 22 จังหวัด  เป็นภาคกลางตอนบน 7 จังหวัด  และภาคกลางตอนล่าง 15 จังหวัด  และเป็นที่ตั้งของเมืองหลวงของประเทศไทย  คือ  กรุงเทพมหานคร
          ความอุดมสมบูรณ์ของพื้นที่ซึ่งเป็นพื้นที่ ราบลุ่มแม่น้ำ  ทำให้ประชาชนส่วนใหญ่ประกอบอาชีพทำนา ทำสวน ทำไร่ ทำประมง  ปัจจุบันมีการขยายตัวทางอุตสาหกรรมมาก  ประชาชนส่วนหนึ่งจึงหันไปประกอบอาชีพทางอุตสาหกรรมมากขึ้น  และเนื่องจากภาคกลางเป็นศูนย์กลางความเจริญ  ทำให้ประชาชนจากภาคต่าง ๆ อพยพเข้ามาเพื่อหางานทำ  โดยเฉพาะในกรุงเทพ ฯ  และจังหวัดใกล้เคียง  ทำให้เกิดปัญหาชุมชนแออัด  การจราจรติดขัด  และเกิดปัญหาอาชญากรรมตามมา

 

  :
เอกรินทร์  สี่มหาศาล  และคณะ . ประวัติศาสตร์ ป.4 . พิมพ์ครั้งที่ 2 . กรุงเทพ ฯ : อักษรเจริญทัศน์

 




โดย minimalism ดูบทความของฉันทั้งหมดที่นี่
วันที่ 22 มิ.ย. 54 17:06 น.
เนื้อหานี้เปิดอ่านแล้ว 11,974 ครั้ง


ความคิดเห็นยอดนิยม

ลบ แจ้งลบ
โดย Paputana Jamjamraj
IP : 27.145.49.***

ความคิดเห็นทั้งหมด (เปิดดู 11,974 ครั้ง ตอบ 2 ครั้ง)

ลบ แจ้งลบ
โดย โฟล์ค ครับ
IP : 1.2.246.***
ลบ แจ้งลบ
โดย Paputana Jamjamraj
IP : 27.145.49.***

แสดงความคิดเห็นของท่านที่นี่


เรื่องที่เกี่ยวข้อง